De Actieagenda Procestechnologie richt zich op het versterken van het Nederlandse verdienvermogen, de strategische relevantie en het realiseren van de klimaat- en milieudoelstellingen door innovatie in procestechnologie. De agenda ondersteunt de concurrentiepositie van de industrie, de creatie van nieuwe waardeketens en bijbehorende werkgelegenheid. Om deze kansen te benutten zijn de juiste randvoorwaarden nodig voor investeringen en economische groei, zoals ook benadrukt in het Wennink-rapport. Dit vraagt om concurrerende elektriciteitsprijzen, versnelde vergunningverlening, geharmoniseerde Europese regelgeving, tijdig beschikbare en betaalbare infrastructuur, actieve vraagcreatie op EU-niveau en bescherming tegen dumping van buiten de EU. De kern van de agenda ligt in twee innovatieprogramma’s en een technologisch verdiepingsprogramma als basis voor circulaire waardeketens, waarmee Nederland de voorwaarden creëert om internationaal een leidende rol te vervullen.
Nederland wil en kan in 2035 een centrale rol spelen in de circulaire grondstoffenrotonde van Noordwest-Europa. Dit vereist de opbouw van strategische waardeketens voor duurzame koolstof en kritieke grondstoffen, zodat industrieën kunnen produceren met hernieuwbare en gerecyclede materialen. Het beoogde eindbeeld is een concurrerende, klimaatneutrale en milieuvriendelijke industrie die minder afhankelijk is van geopolitiek kwetsbare importstromen en tegelijkertijd nieuwe verdienmodellen en hoogwaardige werkgelegenheid en arbeidsproductiviteit creëert.
Innovatie-inspanningen richten zich onder andere op nieuwe voorbewerkingsstappen, omnivore reactoren, geëlektrificeerde scheidingsprocessen, AI-gestuurde design en optimalisatie en zero-liquid-discharge watercircuits. Daarnaast wordt in eerste instantie gewerkt aan recyclingroutes voor een vijftal kritieke grondstoffen en de inzet van alternatieve materialen. Dit vraagt om miljardeninvesteringen in R&D, pilots, demo’s, industriële om- en opbouw en opschaling van procestechnologie gericht op marktimplementatie, ondersteund door publiek-private samenwerking, slimme regelgeving en Europese verankering.
De Actieagenda draagt bij aan de creatie van duizenden banen in nieuwe waardeketens, stimuleert economische groei door export van technologie en producten, vergroot leveringszekerheid, versterkt onze strategische relevantie en levert een wezenlijke bijdrage aan klimaat- en milieudoelen. Zo blijft Nederland een koploper in duurzame procestechnologie voor de chemie en voedselproductie met een robuuste positie in een snel veranderende wereld.